Przejdź do treści

Czym się różni przewód OWY od H07RN-F i który wybrać do przedłużacza warsztatowego?

Elektryka

Przewody zasilające elektronarzędzia rozłożone na podłodze warsztatu

Przedłużacz warsztatowy pracuje w trudnych warunkach. Ciągnie się go po betonie, przejeżdża taczką, zostawia na deszczu i rozwija zimą na mrozie. Do jego wykonania stosuje się przewody do odbiorników ruchomych z giętkimi żyłami miedzianymi. Najczęściej wybiera się przewód OWY w izolacji gumowej oraz przewód oznaczany według norm europejskich jako H07RN-F. Nazwy brzmią podobnie, ale nie są zamiennikami w każdej sytuacji.

W sklepach dostępne są też gotowe przedłużacze na bębnach i w zwojach. Na opakowaniu lub przewodzie powinno być wydrukowane oznaczenie typu przewodu i przekroju żył, na przykład H07RN-F 3G2,5. Litera G oznacza, że w przewodzie jest żyła ochronna w kolorze żółto-zielonym. Brak takiego nadruku to powód, by poszukać innego produktu.

Co oznaczają symbole

OWY to oznaczenie stosowane w polskiej nomenklaturze: O oznacza przewód oponowy, W warsztatowy, Y izolację i oponę polwinitową. Z kolei w praktyce handlowej pod podobnymi nazwami sprzedaje się różne przewody, więc zawsze warto sprawdzić rzeczywistą budowę w karcie katalogowej.

H07RN-F to oznaczenie zharmonizowane: H oznacza przewód zgodny z normami europejskimi, 07 napięcie znamionowe 450/750 V, R izolację żył z gumy, N oponę z polichloroprenu, a F żyły giętkie. To przewód przeznaczony do pracy w ciężkich warunkach, także na zewnątrz.

Porównanie najważniejszych cech

CechaOWYH07RN-F
Materiał izolacji i oponyPolwinitGuma i polichloropren
Napięcie znamionoweZwykle 300/500 V450/750 V
Giętkość w niskiej temperaturzePolwinit sztywnieje na mroziePozostaje elastyczny także zimą
Odporność na olej i ścieranieUmiarkowanaWysoka
Praca na zewnątrz i w wilgociOgraniczonaPrzeznaczony do pracy na zewnątrz
CenaNiższaWyższa

W domowym warsztacie, w suchym garażu i przy narzędziach o średniej mocy przewód polwinitowy wystarczy. Na budowie, w ogrodzie, przy pracy zimą i tam, gdzie przewód jest narażony na olej i ostre krawędzie, lepszym wyborem jest przewód gumowy typu H07RN-F.

Przewody z oponą polwinitową spotyka się też w wersji olejoodpornej i do niskich temperatur, ale trzeba to sprawdzić w danych technicznych. Ogólna zasada jest prosta: jeśli przedłużacz ma leżeć na zewnątrz przez dłuższy czas, pracować w temperaturze poniżej zera lub mieć kontakt z olejem, wybierz przewód gumowy.

Na budowach stosuje się także przewody o wzmocnionej oponie, odporne na zgniatanie i przecięcia. Ich średnica zewnętrzna jest większa, więc przy zakupie wtyczek i gniazd sprawdź, czy dławik obudowy obejmie przewód.

Dobór przekroju do długości i mocy

Przekrój żył decyduje o tym, ile prądu przedłużacz przeniesie bez przegrzewania i jak duży będzie spadek napięcia na jego końcu. Długi przedłużacz o małym przekroju sprawia, że narzędzia pracują słabiej, silniki się grzeją, a przewód nagrzewa się na bębnie.

ZastosowanieDługośćTypowy przekrój żył
Wiertarka, szlifierka, lampado około 20 m3 x 1,5 mm²
Piła, betoniarka, odkurzacz przemysłowy20 do 40 m3 x 2,5 mm²
Kilka urządzeń jednocześnie, duża mocpowyżej 40 m3 x 2,5 mm² lub większy
Urządzenia trójfazowezależnie od mocy5 x 2,5 mm² lub 5 x 4 mm²

To orientacyjne wartości. Przy dużej mocy i długim przewodzie spadek napięcia warto przeliczyć. Przedłużacza na bębnie nie używaj przy dużym obciążeniu w stanie zwiniętym, bo zwinięty przewód nie oddaje ciepła i może się przegrzać.

W warsztacie, gdzie pracują urządzenia trójfazowe, takie jak piła stołowa czy sprężarka, potrzebny jest przedłużacz pięciożyłowy z wtyczką i gniazdem siłowym. Przewód musi mieć żyłę neutralną i ochronną, nawet jeśli urządzenie z nich nie korzysta, bo zapewniają one bezpieczeństwo i zgodność z gniazdem.

Wtyczki, gniazda i zabezpieczenia

  • Stopień ochrony IP. Na zewnątrz stosuj wtyczki i gniazda co najmniej IP44, z klapkami zamykającymi gniazdo.
  • Gumowa obudowa lepiej znosi upadki i uderzenia niż twarde tworzywo.
  • Przewód ochronny. Przedłużacz musi mieć żyłę ochronną, a wtyczka i gniazdo bolec lub styk ochronny.
  • Różnicówka. Przedłużacz zasilany z gniazda w ogrodzie lub na budowie powinien być podłączony przez wyłącznik różnicowoprądowy 30 mA. Gdy instalacja go nie ma, można użyć przenośnego zabezpieczenia różnicowoprądowego.

Jak bezpiecznie korzystać z przedłużacza na zewnątrz, opisaliśmy w tekście jak prawidłowo podłączyć przedłużacz do gniazdka zewnętrznego. O różnicy między przewodem jednodrutowym a linką pisaliśmy w artykule czym się różni przewód jednożyłowy od wielożyłowego.

Jeśli przedłużacz robisz samodzielnie, użyj wtyczki i gniazda z dławikiem dopasowanym do średnicy przewodu i odciążką, która zapobiega wyrwaniu żył przy szarpnięciu. Końcówki linki zabezpiecz tulejkami zaciskowymi, żeby druciki nie rozchodziły się w zaciskach. Żyłę ochronną zostaw nieco dłuższą od pozostałych, by przy wyrwaniu przewodu odłączyła się jako ostatnia.

Przedłużacz przechowuj zwinięty luźno, bez ostrych załamań, z dala od źródeł ciepła i ostrych krawędzi. Bęben z przedłużaczem warto wyposażyć w zabezpieczenie termiczne, które wyłączy zasilanie przy przegrzaniu.

Nie łącz kilku przedłużaczy szeregowo i nie podłączaj do jednego przedłużacza urządzeń o łącznej mocy większej niż dopuszczalna dla przewodu i gniazda.

Kiedy wymienić przedłużacz

Przedłużacz wymaga regularnych oględzin. Do wymiany kwalifikuje się przewód z pękniętą oponą, odsłoniętą izolacją żył, przegrzaną lub nadtopioną wtyczką, a także taki, który był naprawiany taśmą izolacyjną. Złączki naprawcze z izolacją dopuszczoną do przewodów oponowych są możliwe, ale w intensywnie używanym przedłużaczu lepiej wymienić cały odcinek. Przewody do odbiorników ruchomych, w tym gumowe H07RN-F, znajdziesz w kategorii przewody do odbiorników ruchomych.

Przeczytaj także